Dr. F.M. (Floor) Wibaut -

Bekend SDAP-bestuurder in het interbellum, vooral vanwege zijn activiteiten als wethouder van Amsterdam. Was in Middelburg een succesvol zakenman, die in de internationale houthandel een aanzienlijk vermogen verdiende. Vestigde zich in Amsterdam waar hij als wethouder veel tot stand bracht, onder andere op het gebied van volkshuisvesting ('Wie bouwt? Wibaut!'). Had tijdens de Eerste Wereldoorlog tevens bemoeienis met de levensmiddelenvoorziening. Gezaghebbend lid van de Eerste Kamer, die zich mengde in debatten over financieel-economische politiek. Zeer actief in de internationale gemeentenbeweging. Nonconformist.

SDAP
in de periode 1922-1935: lid Eerste Kamer
Florentinus Marinus (Floor) wijziging in naam en/of titulatuur

• - 

  F.M. Wibaut, van 23 juni 1859 tot 17 september 1928 
• - 

  Dr. F.M. Wibaut, vanaf 17 september 1928 (nadat aan hem door de Gemeentelijke Universiteit te Amsterdam een eredoctoraat was verleend) 

geboorteplaats en -datum
Vlissingen, 23 juni 1859

overlijdensplaats en -datum
Amsterdam, 29 april 1936

begraafplaats en -datum
Westerveld, 2 mei 1936 (gecremeerd)

levensbeschouwing

• - 

  Rooms-Katholiek, tot 1875 
• - 

  geen godsdienst 

opmerkingen over de naam en/of titel
Roepnaam ook wel Florentstroming(en)
vooruitstrevend liberaal, tot 1897

partij(en)
SDAP (Sociaal-Democratische Arbeiderspartij), vanaf oktober 1897

• - 

  medewerker houthandelsfirma "G. Alberts Lzn. & Co." te Middelburg, van 1877 tot 1881 
• - 

  firmant houthandelsfirma "G. Alberts Lzn. & Co." te Middelburg, van 1881 tot 1899 
• - 

  directeur en aandeelhouder, N.V. Houthandel v/h "G. Alberts Lzn. & Co." te Middelburg, van 1899 tot 1914 (vanaf 1904 parttime) 
• - 

  lid Provinciale Staten van Noord-Holland, van 9 juli 1907 tot juli 1922 (1907-1919 voor het kiesdistrict Amsterdam III) 
• - 

  lid gemeenteraad van Amsterdam, van 3 september 1907 tot 1 september 1931 (in 1907-1919 gekozen in district IX) 
• - 

  wethouder (van levensmiddelenvoorziening, volkshuisvesting en arbeidszaken) van Amsterdam, van 25 maart 1914 tot 2 september 1919 
• - 

  wethouder (van financiën en volkshuisvesting) van Amsterdam, van 2 september 1919 tot 21 april 1921 
• - 

  wethouder (van financiën en gemeentebedrijven; vanaf 1923 ook kunstzaken) van Amsterdam, van 17 juni 1921 tot 5 september 1927 
• - 

  lid Eerste Kamer der Staten-Generaal, van 25 juli 1922 tot 17 september 1935 (in 1922-1923 voor Noord-Holland) 
• - 

  wethouder (van financiën en gemeentebedrijven) van Amsterdam, van 18 september 1929 tot 1 september 1931 

• - 

  propagandist voor SDAP te Amsterdam (na 1905) 
• - 

  voorzitter SDAP, van september 1905 tot april 1906 
• - 

  fractievoorzitter SDAP gemeenteraad van Amsterdam, van september 1907 tot maart 1914 
• - 

  secretaris/penningmeester Vereniging van Sociaal-Democratische gemeenteraadsleden, vanaf 1907 
• - 

  redacteur maandblad sociaal-democratische gemeenteraadsleden "De Gemeente", van 1907 tot 1924 
• - 

  voorzitter Vereniging van Sociaal-Democratische gemeenteraadsleden, tot 1924 
• - 

  tweede secretaris SDAP, tot 1913 
• - 

  lid partijbestuur SDAP, van 1913 tot 1934 
• - 

  lid partijcommissie ter bestudering van de huwelijkswetgeving, vanaf mei 1926 
• - 

  lid bestuur Socialistische Arbeiders Internationale, vanaf 1925 

• - 

  medewerker "De Nieuwe Gids", van 1890 tot 1893 
• - 

  medewerker liberale weekblad "Sociaal Weekblad", van 1892 tot 1898 
• - 

  medewerker "De Kroniek", van december 1894 tot 1907 
• - 

  correspondent dagblad "De Telegraaf" bij het Congres van de Socialistische Internationale te Londen, omstreeks 1896 
• - 

  voorzitter Vereeniging Centraal Bureau voor Sociale Adviezen 
• - 

  redacteur "De Nieuwe Tijd", van 1907 tot 1909 
• - 

  medewerker "Het Weekblad", van 1909 tot 1918 
• - 

  lid Anti-oorlogsraad, omstreeks 1915 
• - 

  voorzitter Levensmiddelencommissie te Amsterdam, omstreeks 1917 
• - 

  lid Staatscommissie inzake de duurte van levensbehoeften (Staatscommissie-Bruins), van augustus 1919 tot oktober 1919 
• - 

  lid Hoge Raad van Arbeid, vanaf 1920 (nog in 1928) 
• - 

  lid Staatscommissie inzake het Socialisatie-vraagstuk (Staatscommissie-Nolens), van 11 maart 1920 tot 2 april 1927 
• - 

  medewerker "De Socialistische Gids", van 1920 tot 1928 
• - 

  medewerker "Het Haagsch Maandblad", van 1924 tot 1929 
• - 

  lid Nationaal Steuncomité tot leniging van de nood (stormramp in de Achterhoek), 1925 
• - 

  voorzitter Union International des Villes te Brussel 
• - 

  voorzitter Internationaler Verband für Wohnungswesen 
• - 

  president Raad van Commissarissen drukkerij "Vooruitgang" 
• - 

  lid commissie van beheer dagblad "Het Volk" 

erefuncties, comité's van aanbeveling etc.
erelid Genootschap "Architectura et Amicitia", vanaf juni 1932lager onderwijs

• - 

  lagere school te Vlissingen 

voortgezet onderwijs

• - 

  h.b.s., R.K. kostschool te Rolduc, van 1871 tot 1873 
• - 

  Openbare Handelsschool te Amsterdam, van 1873 tot 1876 (eindexamen) 

overige opleidingen

• - 

  zelfstudie economie 

eredoctoraten

• - 

  handelswetenschappen, Gemeentelijke Universiteit te Amsterdam, 17 september 1928 

als parlementariër

• - 

  Hield zich als Eerste Kamerlid onder meer bezig met financiën, binnenlandse zaken, buitenlandse zaken, volkshuisvesting en sociale zaken 

opvallend stemgedrag

• - 

  Stemde in 1927 vóór het (verworpen) wetsvoorstel tot goedkeuring van het Verdrag met België 
• - 

  Behoorde in 1929 tot de minderheid van zijn fractie die tegen de ontwerp-Financiële-Verhoudingswet stemde. Was in de Eerste Kamer de voornaamste opposant, omdat hij vreesde voor aantasting van de gemeentelijke autonomie. 

algemeen

• - 

  Oprichter van het Honger- en Schrikcomité 
• - 

  Was in 1913 tegenstander van regeringsdeelname door de SDAP 
• - 

  Was als wethouder van Amsterdam verantwoordelijk voor de levensmiddelenvoorziening tijdens de Eerste Wereldoorlog 
• - 

  Bevorderde als wethouder van volkshuisvesting de bouw van goede, betaalbare woningen 
• - 

  Kreeg alom waardering voor zijn sobere financiële beleid als wethouder van financiën 
• - 

  Werd enige malen (met name voor en tijdens de Eerste Wereldoorlog) genoemd als mogelijk socialistisch minister 

uit de privésfeer

• - 

  Hij was in 1887 in Gotha aanwezig bij de crematie van Multatuli 
• - 

  Ontmoette in Middelburg P.L. Tak en F. van der Goes 
• - 

  Was op den duur zeer welgesteld 
• - 

  In Amsterdam staat een standbeeld van hem 
• - 

  Zijn vader was winkelier in levensmiddelen, groothandelaar in steenkolen, reder en lid van de gemeenteraad van Vlissingen 

verkiezingen

• - 

  Werd in 1905 na herstemming verslagen bij de Tweede Kamerverkiezingen in het district Leeuwarden door de liberaal Thomson 
• - 

  Werd in 1913 en 1916 verslagen bij Tweede Kamerverkiezingen in het district Almelo door resp. Aalberse en Engels (rk) 
• - 

  Werd in 1923, 1929 en 1935 tot Eerste Kamerlid gekozen door Groep III: Noord-Holland en Friesland 

pseudoniemen, bij-, koos- en schuilnamen
Wibaut de Machtige (bijnaam die de Amsterdammers hem gaven)

woonplaats(en)/adres(sen)

• - 

  Vlissingen, van 1859 tot februari 1877 
• - 

  Middelburg, van februari 1877 tot 1904 
• - 

  Middelburg, Lange Noordstraat, vanaf 1885 
• - 

  Amsterdam, Weesperzijde 32, vanaf 1904 
• - 

  Amsterdam, Waldeck Pyrmontstraat 11, omstreeks 1923 en nog in 1927 

overige onderscheidingen en prijzen
gouden eremedaille van de stad Amsterdam, 28 augustus 1931

relevante buitenlandse reizen

• - 

  zakenreis naar Rusland, 1879 
• - 

  zakenreid naar de Verenigde Staten, 1894 
• - 

  zakenreis naar de Verenigde Staten, 1896 

verenigingen, sociëteiten, genootschappen etc.
lid propagandaclub voor algemeen kies- en stemrecht te Middelburg, omstreeks 1888publicaties

• - 

  vertaling van Fabian Essays in Socialism (1891) 
• - 

  "Levensbouw, memoires" (1936) 
• - 

  "Trusts en Kartels" (1903) 
• - 

  "Wordend Huwelijk" (1932) (samen met echtgenote) 

literatuur/documentatie

• - 

  G.W.B. Borrie, "F.M. Wibaut, mens en magistraat. Ontstaan en ontwikkeling der socialistische gemeentepolitiek" (1968) 
• - 

  G.W.B. Borrie, "Wibaut, Florentinus Marinus (1859-1936)", in: Biografisch Woordenboek van Nederland, deel I, 655 
• - 

  A.F. Mellink, "Wibaut, Florentinus Marinus", in Biografisch Woordenboek van het Socialisme en de Arbeidersbeweging in Nederland, deel II, 173 
• - 

  W. Ellenbroek, "Florentius Marinus Wibaut. Magistraat van het proletariaat", in: P. Brill (red.), "Kopstukken van het Laagland. Een eeuw Nederland in honderd portretten" (1999) 
• - 

  D. Hillenius, "Internationalisme", in: VNG-Magazine, 23 februari 2001 
• - 

  J.C. Dekker, "F.M. Wibaut en de houthandel Alberts, 1876-1914. Een socialist als ondernemer in Middelburg", in: "Archief. Mededelingen van het Koninklijk Zeeuwsch Genootschap der Wetenschappen", 2002, 5-68 
• - 

  P. Hofland, "Leden van de raad. De Amsterdamse gemeenteraad 1814-1941" 
• - 

  H. van Felius en H.J. Metselaars, "Noordhollandse Statenleden 1840-1919" 
• - 

  Wie is dat? 1938 

Biografisch Woordenboek(en)

• - 

  biografie opgenomen in het Biografisch Woordenboek van Nederland 
• - 

  biografie opgenomen in het Biografisch Woordenboek van het Socialisme en de Arbeidersbeweging in Nederland 

publicaties over en van letterkundigen
gegevens uit de Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren

archivalia
archief-Wibaut, IISGhuwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd te Middelburg, 6 mei 1885

echtgeno(o)t(e)/partner
M. Berdenis van Berlekom, Mathilde

kinderen
2 zoons en 2 dochters

vader
F. Wibaut, Florentinus

geboorteplaats en/of -datum
Vlissingen, 1 maart 1817

moeder
W.M. Slaat, Wilhelmina Maria (Mijntje)

geboorteplaats en/of -datum
Zierikzee, 27 augustus 1823

broers en zusters
4 broers en/of zusters (vijf andere kinderen stierven vroeg)

beroep grootvader (vaderskant)
winkelier in levensmiddelen en brandstoffen

familierelaties

• - 

  Vader van F. Wibaut, Eerste Kamerlid 
• - 

  Zwager van O.M.F. Haffmans, Eerste Kamerlid 
• - 

  Grootvader van H.J. Witteveen, Eerste en Tweede Kamerlid en minister